Таырып. Ксіпкерлерді шаруашылы серіктестерімен келісімдік атынастары
Масат: Келісім шартты жалпы сипаттамасын анытап, тсіну.
Сратар:
1.Ксіпкерлік келісім–шартты жалпы сипаттамасы, трлері.
2.Келісім –шартты дайындау шін ойылатын талаптар.
Таырып бойынша негізгі ымдар: келісім шарт, контракт, комиссияны келісім шарты, тапсырмалы келісім шарт, сату-сатып алу келісім шарты.
рбір туристік ксіпорындарды жмысы бизнес бойынша ріптестермен (туроператор, турагенттер), сатандыру компанияларымен , туристік ызметті ттынушылармен т.б. йымдармен келісім шарт (контракт) жасау арылы жзеге асады. ажетті задылытармен бірге, келісім шарт нары субъектілері арым-атынастарын реттеуші аса маызды жат болып табылады. Ол кез-келген ксіпкерлік келісімдерді орындауды рамдас блігі ретінде маызды роль атарады.
Туризм баса да шаруашылы іс-рекеттерден ерекше блінбейді. Сондытан барлы нормалара сай дайындалан келісім шарттар туристік фирмалар шін де жарамды.
Келісім – шарт белгілі –бір задылытара негізделген, замен оралатын, орындалуа міндетті зады айа. Келісім шарт келісім жасаушыларды арым – атынасыны нтижесі болып табылады.
Контракт – белгілі мерзімге бекітілген екі жаты ы мен міндеттері крсетілген келісім шарт.
Келісім шарт жне контракт субъекті ретінде мемлекеттік тіркеуден ткен, ксіпкер статусын алан шетел азаматтары мен зады тлалары, сонымен бірге жеке тлалар – туристік ызметті ттынушылары да бола алады.
Кез-келген келісім шартты бір блігі ретінде алы шарттары (преамбула) болуы тиіс. Преамбула (preambule француз сзі–алы сз, алы шарт) келісім шартты алы сзі, оан атысты жадайлар:
– келісім шартты задылы сипатын крсететін аты.
– келісім шарт жасау орны мен мерзімі (бл млімет соында да келтірілуі ммкін)
– екі жаты аты-жні,бл жадайда сатушы немесе сынушы бірінші, ал алушы – екінші (зады тлаларды толы немесе ысартылан аттары).
– келісім - шарта ол оятын жауапты ызметкерлерді ызмет орны, аты-жні.
Келісім шарта атысты негізгі жадайлары:
– келісім шартты маынасы;
– жмыстар мен ызметті , тауарды сапасы;
– келісімні баалы блімі;
– бааны ктеру немесе тсіру туралы;
– есептеу тртібі;
– екі жаты міндеттері мен ы;
– екі жаты жауапкершіліктері;
– міндеттемелерді орындау мерзімдері;
– келісім шартты згерту немесе бзу тртібі;
Келісім шартты негізгі жадайларына ріптестерді келісіміні таырыбы мен мазмнын талылап бекітуі жатады
Келісім шартты жалпы жадайларына атысты ережелер оны мазмнына арамастан барлы келісім шарттара тн;
Олар мыналар:
– арбитражды нсау;
– форс-мажор немесе ктпеген жадайлар (жер сілкіну, су тасыны , рт) оамды згерістер (скери рекеттер, ктерілістер), мемлекеттік мекемелерді тиым салу актілері (карантин, жк тасымалдауды шектеу т.б.)
Аталан жадайлар боланда келісім шартты мерзімін згеруге болады, егер орындалмай аланда, екі жата босатылады
Келісім шартты орытынды блімінде крсетілетіндер:
– екі жаты мекен жайы;
– пошта жне банк реквезиттері;
– келісім шартпен бірге маынасы бар осымшалар;
– екі жаты олы, з мрімен расталады;
– келісім шартты ажетті бірнеше данасы;
– келісім шарт жасалан жерді аты жне айы – кні
( бл алысзде крсетілмеген )
Туристік ызмет крсету жмыстары келісім шарт негізінде жзеге асады. Туристік ызмет крсету жніндегі келісім шарт азастан Республикасы задылытарына сай жазбаша трде рсімделеді. Туристік ызмет келісім шарт, бл туроператормен, турагентпен немесе туристпен олара тегін ызмет крсету шін дайындалатын келісім.
Тегін ызмет крсету – келісім шартында орындаушыны міндеті тапсырыс берушіні айтанын орындау, ол тапсырыс беруші сол ызметті ашасын тлейді (1999ж 1 маусымдаы №409 Р азаматты кодексі, ерекше блімі, 33 тарау, 683-687 баптар.
Келісім шартты басты крсеткіштері тмендегідей:
1. Туроператор немесе турагент туралы млімет, туристік ызмет жнінде лицензиясы туралы, аты-жні , мекен-жайы, банк реквезиттері;
2. Туристік шараларды жзеге асыру жніндегі мліметтер;
3. Туристік німдерді пайдалы (ттынушылы) асиеті туралы мліметтер, саяхатты бадарламасы мен баыты туралы мліметтер, туристерді ауіпсіздігі, туристік ызметке сертификаты (кулігі) болуы тиіс;
4. Саяхатты басталу жне аяталу мерзімі;
5. Туристерді ктіп алу, шыарып салу, ертіп жру;
6. Туристік шараларды баасы жне тлем тртібі;
7. Екі жаты міндеттері мен ытары;
8. Келісім шартты згерту жне бзу шарттары;
9. Туристі жгін баратын жерге жеткізу шарттары жне оны орындамаан жадайдаы жауапкершілік.
10. Баса да келісім шартта крсетілген жадайлар.
Келісім жасаан екі жаты кілдері де, крсетілген жадайлар орындалмаса, оны бзуа немесе згеруге ылы.
Келісім шартты негізі туристік ызметті пайдалану шін туристік жолдама алу болып табылады. Туристік ызметтерді (жолдаманы) сатып аланнан кейін турист екенін длелдейтін жат туристік ваучер болып табылады, ол туристік ызметті рі арай пайдалануа ммкіндік береді. Туристі кінасынан келісім шарт орындалмаан жадайда, туристік ызмет толы тленеді. Саяхат баыты згерген жадайда немесе шет елдерде боланда туындаан згерістерге туроператор немесе турагент жауап береді.