Сегізінші блім: Намазды бзатын нрселер

Намазды бзатын нрселер деп оны дрыстыын жоа шыаратын істерді айтамыз. Намаз бзылса, айта оылуы ужіп.

Намазды бзатын нрселер

1. Сйлеу. Намазда тран кісі ателесіп, байамай сйлесе де, біліп сйлесе де намазы бзылады. Ибн Масъуд, Алла таала оан разы болсын, былай деді:

( : ! . : )

уелгі кезде Аллаты елшісі (саллаллау алайи уа саллам) намазда трса да біз оан слем беретінміз жне ол да бізге жауап айыратын. Біз Эфиопиядан ораланда, сол детіміз бойынша, намазда транына арамастан, оан слем бердік. Біра жауап бермеді. Біз: «й, Аллаты елшісі! Намазда транда слем берсек, брын, жауап беруші едііз?!»-дедік. Ол: «Расында, кіл - толыымен намазда»[528].

Сйлеуді трлері:

1 - Дние сзі. Мъауия ибн ал-Хакам ас-Салами, Алла таала оан разы болсын, Аллаты елшісіні (саллаллау алайи уа саллам) былай дегенін айтты:

( )

«Расында, намаз дегеніміз - онда дние сзін сйлеу дрыс емес. Расында, намаз дегеніміз - тек таспих жасау, ткбір айту жне ран оу»[529].

 

2 - Слемге жауап беру. Байаусыз жауап айырса да бзылады. Жабир, Алла таала оан разы болсын, былай деді:

( . . . . . : ( )

Біз пайамбармен (саллаллау алайи уа саллам) бірге болды. Ол мені бір жмыспен жіберді. айтып келгенімде тйесіні стінде намаз оып отыр екен жне жзі была тарапында емес. Оан слем беріп едім, жауап айырмады. Намазын аятаанда маан арап: «Слеміе жауап беруімнен мені намазым ана тотатты»-деді[530].

Намаздаы кісі «намазымды аятадым» деген оймен слем беріп, аятамаандыы бірден айындалса, намазын бзбай жаластырады. Ал трт рктті екі рктінан кейін «та намазы немесе жолаушымын» деген оймен слем берсе, намазы бзылады.

 

3 - Крсініп «у»-деу, жердегі немесе стіндегі бір нрсені «уф»-деп ру. Ибн Аббас, Алла таала оан разы болсын, былай деді:

( )

«Намазда трып ру - сйлеу»[531].

Имам оып бастаан аятты мытса немесе ателессе, юшыны оан еске тсіруі немесе атесін тзетуі намазда сйлегенге жатпайды. Бл іс келесі хадиспен рсат етілген: Мусаууар ибн Язид, Алла таала оан разы болсын, былай деді:

( : : )

Аллаты елшісі (саллаллау алайи уа саллам) намазда бір аятты оымай алдырып кетті. Намаздан со бір кісі: «й, Аллаты елшісі, осындай бір аят алып кетті»-деді. Ол (саллаллау алайи уа саллам): «Есіме неге тсірмеді?»-деді[532].

2. Кп имыл.ш мрте имылдаса, намаз бзылады. Зиянды жылан, шаян секілді жндіктерді лтіру шін аз имыл жасалса, намаз бзылмайды. имыл кп болса бзылады.

3. Кеудені была баытынан згеруі.

4. Таяммуммен оып тран адамны ташауд оудан брын суды круі.Мндай жадайда дрет алып, намазды айта оу ужіп.

5. Намазда транда кн шыса, не батса, не аспан биігіне жетсе.

6. Намазда транда киімге, денеге жне орына нжіс тисе немесе урат ашылса.

7. Клкі.Намаздаы кісі зі ана еститіндей клсе, намазы бзылады. Жабир, Алла таала оан разы болсын, Аллаты елшісіні (саллаллау алайи уа саллам) былай дегенін айтты:

( )

«Намазды клімсіреу бзбайды, біра дауыстап клу бзады»[533].

Егер басалар еститіндей дауыспен клсе, намазы да, дреті де бзылады. Маъбадті айтуынша, Алла таала оан разы болсын, Аллаты елшісі (саллаллау алайи уа саллам) жамаатпен намаз оыанда бір кісі мешітке кіріп, кзі крмегендіктен кішкене шыра срініп, лап тседі. Мны сезген адамдар намазда арылдап кліп жібереді. Намаздан кейін адамдара арап, пайамбарымыз (саллаллау алайи уа саллам) былай дейді:

( )

«Сендерден кім арылдап клсе, дретін айта алып, намазын айта оысын»[534].

8. ранды кітапа арап оу.

9. ран оыанда аятты немесе аяттаы бір сзді маынасын згертіп оу.

10. юшыны имамнан озып кетуі. Мысалы, руку жасаанда имамнан брын екейген жне одан брын ктерілген юшы бірден арта оралмаса, намазы бзылады.

11. юшыны имамнан брын намаз бастауы.

12. зірлі кісіні имам ету.

13. «Алла» сзіні «мза»-сін жне «кбар» сзіні «б»-сін созу.

14. йылы кйде жасалан ішкі парызды айта жасалмауы.

15. Дретті бзылуы.

16. Мсіге жасалан мсх уаытыны шыуы.

17. йел кісімен атар трып намаз оу.Араларында абыра немесе перде болса, намаз бзылмайды.