Мнай діруді арттыру дістері.
Мнай ндіруді арындыландыру дістері - мнай ндіруді сімділігін арттыру масатында жргізілетін шаралар. Блар тмендегі іс-арекеттер нтижесінде жзеге асады: а) Мнайды динамикалы трыдан ыыстырып шыару ("поршендік сер" жасатау); ) ойнауатты флюидті физикалы-химиялы асиеттеріне сер ету; б) койнауатты физикалы асиеттеріне сер ету. Мнайды ыыстырып шыару ойнаукдта су айдау (ойнауатты сумен тоыту) арылы жзеге асырылады ("Мнайлы ойнауатты сумен тоыту" мааласын араыз). Мнайды ыыстырып шыару кейде ойнауата газ айдау арылы да жзеге асырылады (табии газды немесе ауаны). ойнауктты тімділігі жоары болан жадайда жне оны еістену брышы 10°-тан жоары боланда газ ойнауатты ктерілген блігіне айдалса, жынауышты тімділігі нашар жне еістену брышы 10°-тан тмен болан жадайда газ ойнауатты бкіл ауданына айдалатын болады. бл рекеттер нтижесінде Мнай ндіру крсеткіші 5-25 % аралыында артады. ойнауатты жадайдаы Мнайа сер ету оны ттырлыы мен беткейлік тартылысын азайтуа, фазалы тімділігін сіруге баытталады. Бл шін ойнауата беткейлік белсенділігі кшті заттар, яни карбондалан су немесе кмірышыл, жоары ысымдаы ра жне метанды газ, оды жне сйытылан газ (бл Мнайды газ серінен еруін амтамасыз етеді), мицеллярлы ерітінділер (Мнайлы сульфонат, полимерлер), органикалы еріткіштер (ауыр спирттер, газды бензин) т.б. айдалады. бл рекеттер нтижесінде Мнай ндіру крсеткіші 50-70 %-а дейін седі. ойнауата бу жне ысты су айдау Мнай німділігін 15-25 %-а арттырады. Сол сияты, ойнауат ірінде жану кздерін алыптастыру дісі де олданылады, мны нтижесінде, пайда болан газды, буды т.б. клемі крт суге байланысты, Мнайды ыыстырып шыару ммкіндігі тіпті 75-90 %-а шейін суі ытимал. ойнауатты суды физикалы-химиялы асиеттеріне р трлі оюлатыштармен (сйышыны, шайырлар, полиакриамидтер т.б.), сулы-газды оспалармен жне кбіктермен сер ету Мнайды сумен ыыстырылып шыарылу процесін тратандырады жне Мнаймен ілесе ндірілетін су млшеріні азаюын амтамасыз етеді (суды фазалы тімділігі азаюына байланысты). мны нтижесінде Мнай німділігі 20 %-дай, тіпті одан да кбірек сеіін болады. ойнауаттарды физикалыпараметрлерін сапаландыру шаралары олара карбондалан суды, кмірышылды, сілтілерді, ккірт ышылын айдау нтижесінде немесе кшті-кшті жерастылыжарылыстарды йымдастыру арылы жзеге асады. Соы жадайда ойнауат болмысында жаа жарытар пайда болады немесе ескі жарыгар мен жарышатар кеейе тседі. Мнай ндіру німділігін арттыруды бактериялы дістері бар.
80. Мнай жне газ ымаларын тасымалдау.
81. ндірісті ылыми-техникалы дайындау кезендері мен міндеттері.
ндірісті ылыми-техникалы трыдан дайындауды йымдастыруды жетілдіру
1. ндірісті ылыми-техникалы трыдан дайындауды мазмны мен мні
2. ндірісті йымдастыруды аынды нысандары
ндірісті техникалы дайындау – ндірісті йымдастыру, жаа жне пайдаланан техника мен технологияны зірлеу мен жетілдіру, шыарылан нім трлерін модернизациялау, сондай-а жаа німні ассортиментін жобалау мен зара байланыс шараларыны кешені.
ндірісті дайындау кезедері:
1) ылыми-зерттеулік (ндірісті даму перспективалараын зерттеу);
2) жоба-конструкторлы (жаа німді жобалау, оны асиеттері мен немділігін анытау);
3) тжірибе жмыстарын ткізу (эксперимент – машиналар мен рал-жабдытарды жаа трлерін сынау);
4) технологиялы (жаа технологиялы рдістерді енгізу).
Мнайгаз саласында ндірісті дайындау трлерін елесідей топтауа болады:
1. Материалды дайындау – жаа оьъекттерді іске асыру жне оларды дл кезде руын амтамасыз етумен, материалдарды е немді трлерін тадаумен, материал-техникалы ралдарды жне атарылан жмыстарды ебексыйымдылыыны шыын млшерін техника-экономикалы негіздеуімен тжырымдалады.
2. йымдасты дайындау - ртрлі жмыс инструкцияларын (нсауларын), регламенттерін, ауіпсіздік техника ережелерін руын жне бекітуін іске асырады.
3. Техникалы дайындауа кіретіндер:
• ндірілген мнай, газ жне конденсатты тасымалдауа дайындау;
• брылау сапасын здіксіз жоарлату, брылауда прогрессивті дістер мен тсілдерді олдану;
• мнай ндіруде абаттарды мнай бергіштігін жоарлату шін тиімді дістерді енгізу;
• телемеханизация жне автоматизация ралдарымен объекттерді амтамасыз ету;
• ебекті оау не ауіпсіздік техника бойынша шараларын амтамасыз ету.
4. Технологиялы дайындау технологиялы процесстерді жобалауын жне іске асыруын амтиды.
5. жатты дайындау – алаша жатааздарды айта арастыруын талап етеді. Оларды ішіне технологиялы карталар, операционды график бейнелер мен слбалар, машиналар мен рал-жабдытарды пайдалануды ережелері мен инструкциялары кіреді.
6. Конструкторлы дайындау – машина мен тетіктерді алашы енгізілген клнструкцияларын жетілдіру, жаа сапалы дегейіне жеткізу жобалауымен тжырымдалады.
Жалпы талабы – лкен уаты жне шапшадылыымен, азайан габариттер жне салмаымен, жоарылатан техникалы параметрлермен, автоматтандырылан жне баылау элементтерімен амтылан конструкцияларды зірлеу болып табылады.