Науасты екі тасымалдаушымен тасымалдауы
а — «біріні артынан бірі» дісі; б — ш олдан «лып» дісі;
в — трт олдан «лып» дісі
2) Тасымалдауды е тиімді дісі «ол лпы» болып саналады. Бл діс науасты есі бар жне тарушылар мойнынан стай алатын жадайында олданылады. Бос олдарымен науасты стай отырып тасымалдаушылар озала алады (сурет 26 б).
“лыппен”- тасымалдау екі олдан орынды жасау арылы жзеге асырылады (сурет 26).
![]() |

| ||
![]() |
Сурет 26.
«ол лпы»:
1 — ш олдан «лып» дісі; 2 — трт олдан «лып» дісі
”лыпты” трт олды байланыстыру арылы жасайды; ол шін ір тасымалдаушы о олдарымен здеріні сол олдарын стайды (ол басынан), ал сол олымен – келесі тасымалдаушыны о олын стайды (ол басынан). Егер науас аз салмата немесе тасымалдауда олдау ажет болса, онда “лып” екі олмен жасалады (бір ол біріншіні, екіншісі екіншіні) немесе ш олдан (тасымалдаушыны екі олы жне келесе тасымалдаушыны бір олы).
Науасты «бір ырымен жату» алпымен жне
«аятарын салбыратып отыру» алпымен тасымалдау
(бір мейірбикемен орындалады)
Іс-шараны орындалуы:
· Науаса арама-арсы тру: сол олын иы астына жіберу, о олын – тізе астына, жоарыдан стау арылы. Аятарын тізеде бгу. Екеймеу керек!
· Науастыктеру, аятарын тменге тсіру жне бір уаытта 90°горизонатальді алыпта тсегінде аудару.
· Науасты бір олымен иыынан стап, келесімен денесінен стап отырызу.
· Науасты траты жне сенімді отырандыына кз жеткізу. Арасына тірек ою.
· Науаса шркей кигізу, егер оны аяы еденге тиіп трса немесе еденге жетпесе ая астына орынды ою (сурет 27).
![]() |
Сурет 27.
Науасты «бір ырымен жату»алпымен жне
«аятарын салбыратып отыру» алпымен тасымалдау
«Иыпен ктеру» дісімен науасты кереуеттен орындыа отырызу арылы тасымалдау
(екі адам атысуымен орындалады)
Іс-шараны орындалуы:
· Орындыты кереуетті асына ояды
· Науасты ауыстырып, аятарын бос салбыратып отырызады
· Науасты екі жаынан бетіне арап тру
· Науаса жаын олдарын сан астына жіберу
· Сандарынан бксеге арай науасты олдап стау
· Науас олты астына иытарын ою, ал науас олдарын медызметкерлер арасына салады
· Бос олды шынтата бгіп, кереуетке тіреу ретінде олданып науасты бксе артынан ктеру
· «3» саны реттігінде мейірбикелер тік транша тізе мен шынтаты тіктеу
· Науасты бос олымен арасынан олдай отырып орындыа отырызу
· Тіреуші орынды отырышына жне шынта асты тіреуішіне олдыояды
· Тізе мен шынтаты бкпей науасты орындыа отырызу (сурет 28).
![]() |

![]() |
Сурет 28
«Иыпен ктеру» дісімен науасты кереуеттен орындыа отырызу арылы тасымалдау
Кереуеттен «иыпен ктеру» дісі (австралиялы ктеру)
(екі адам атысуымен орындалады)
Іс-шараны орындалуы:
· Науаса отыруа кмектесу: бір мейірбике науасты олдап, келесі – бас жаына жасты ояды (немесе кереует бас жаын ктереді).
· Екі жаынан бір-біріне бетімен арап науас кереуетіне жаын трады.
· Мейірбикелер иытары науас арасыны дегейінде, аятары алша, араларын тік стайды, аятарын тізе буынында бккен, озалыс баытына арай бас жаындаы аятары брылан.
· Науас олты астына жне кеудесіне иытарын ояды. ол басы науас саныны астына енгізеді. Науас олдарын мейірбикелер иыына салады.
· Бір олымен кереует бас жаына тіреліп (шынта бгілген), келесі сан астындаы олы кмекшіні білезігінен стайды («екі реттік білезіктік стау»)
· Науас асындаы аяын тіктеу, дене салмаын келесі аяа ауыстыру, науасты ктеру. Треуші шынтаты жазу.
· Науасты тсегінен толы трызу, аз араашытыа ауыстыру жне таы да науасты тсегіне аятарын бгіп трып отырызу
Науасты керек ашытыа ауыстыру (сурет 29).
|
Сурет 29
Кереуеттен «иыпен ктеру» дісі