Бааны, шекті шыындарды, шекті табыстарды салыстыру нтижесінде андай орытындылар жасауа болады?
Бааны, шекті шыындарды, шекті табыстарды салыстыру нтижесінде андай орытындылар жасауа болады?
Баа - адамны іс-рекетіні леуметтік былыстарына, мінез-лына атынас, оларды маыздылыын, моральды белгілі нормалары мен принциптеріне сйкестігін (кптау мен айыптау, келісу жне сынау т.б.) анытау. Адамны леуметтік позициясымен, кзарасымен, мдени дегейімен, интелектуалды жне ізгілікті дамуымен аныталады.
Шекті шыындар МС — бл німні осымша бірлігін ндіру шін ажет осымша шыындар.
MС = TC / Q
Егер німні осымша бірлігі оны сату баасынан арзан тссе, онда шекті шыындар німні баасымен тендескенше, фирма ндірісті кеейте береді. ыса мерзімде шекті шыындарды исы сызыы — U трізді форма алады, бл ысармалы табыстылы заымен байланысты — еселеп сіп отыратын осымша кш шектелген немесе тіркелген ндіріс факторларына олданылады.
-Шекті табыс (ШТ) – бл німі лшемін сатуды кбейту арасында жалпы табысты стелуі
ШТ = ЖТ/К
Шекті табыс шыаран рбір осымша нім лшеміні темділігін баалауа ммкіндік береді. Жне де зіндік нмен штаса отырып, фирманы лайту ммкіндігінде нды бадарлар ызмет етеді.
44.Тмендегі ндіріс факторлары нарыына тн ерекшеліктеріне сипаттама берііз:
Ебек нарыында бірнеше ерекшеліктер болады. Осында ратын элементтерге жмысшы кшін иемденетін адамдар жатады. Блара психофизиялогиялы, луметтік, мдени, діни, саяси жне т.б. адамды асиеттер тн болады. Осы ерекшеліктер адамдарды мдделеріне, мотивацияларына, ебекке белсенділік дрежесіне елеулі сер етеді жне ебек нарыына, оны болмысына ыпал етеді..
Ебек нарыы-бл тауар болып табылатын ебек ресурстарыны нарыы бларды тепе-тедік баасы мен саны, олара сраныс пен сынысты бір-біріне етуімен белгіленеді. Ксіпкерлер мен ебекке абілетті адамдар нарыты агенттері,-ебек нарыында зара атнаста болады.
Ебек нарыы — бл бсекелік нары. Оны рылымды-функционалды йымдастырылуыны те крделі боландыынан, ашан болмасын, жмыс орындары мен ебек ресурстарыны арасында белгілі сйкес келмеушілік болады.. Ебек нарыы — бл те икемді рылымды-функционалды рамы бар динамикалы нары.
Капиталдар нарыы - Жатаушылары басым кпшілік капитала берілетін екі негізгі анытаманы олдайды: ---бірінші — капитал деген рал-жабдытар жиынтыы, ---екінші — капитал деген аша сомасы.
Капитал нарыы орташа мерзімді жне за мерзімді несие капиталына сраным мен сынымды алыптастыру аясы, несие капиталдары нарыыны бір блігі. Мнда орта жне за мерзімді несие капиталына сраным мен сыным алыптасады.
Жер нарыы кптеген леуметтік-экономикалы категориядан трады. Жер нарыы кптеген нарыты элементтерден ралан иын жйеден трады. Ол 2 ішкі жйеге блінеді: бірінші реттік жер нарыы жне екінші реттік жер нарыы. Бірінші реттік жер нарыыны масаты жерлерді мемлекеттік меншіктен жеке меншікке ауыстыру немесе жеке жне мемлекеттік емес зады тлалара беру.
Жер нарыыны дамуыны леуметтік базасы жасалды. Кптеген жеке меншік иелері пайда болды. Жер нарыында зіндік осалы шаруашылы жргізуге, бабандыа жне саяжай рылысын, трын й салу шін берілген жерлер тымды пайдалануда.
Апаратты нары – тауар баасы мен ызмет крсету, банктегі депозит пен несиеге проценттік сімні призма арылы траты згеруі нарыты экономиканы борометріне рі айнасына айналдырады. Нары ндіріске атысушылара оамды ажетті ндіріс шыындары жайлы жедел объективті апарат береді.
лемдік апарат нарыы – зіні мні жаынан тауарлар мен ызметтерді дстрлі нарыы болып табылмайды.
45. Тмендегі жалаы нысандары мен трлеріне сипаттама берііз:
Наты жалаы ебеккерді алан аша санасына зі шін жне отбасы шін анша ажетті мір сру тауарларын сатып алуа болатынын крсетеді.
Номинальды жалаы ашаа шыарып берілетін жалаы, яни ебектерді з ебегі шін алан аша санасы.
Кесімді – сыйаылы тлемде кесімді жалаы сомасынан баса, белгілі бір санды жне сапалы крсеткіштерге ол жеткізгені шін сыйаы есептейд.
Мерзімдік – сыйаылы ебекаы кезінде тек наты жмыспен телген уаыт ана ескеріліп оймай, сондай – а ебекті соы нтижесі ескеріледі (белгілі бір крсеткішьерге ол жеткізгені шін сыйаы кзделеді).
46. Егер де фирма алдына шыынды азайтып, пайданы кбейту керек деген міндетті ойса,
Сраныс - нарыты экономиканы аса маызды санаттарыны бірі, нарыта сынылан игіліктерге (тауарлара, крсетілетін ызметтерге) тлем кабілеті бар ажеттіліктерді крсетеді, яни ттынушы белгілі бір баамен жне белгілі бір уаыт кезеінде сатып алуа келісетін тауарлар мен крсетілетін ызметтерді клемі, млшері. м аз болады жне осыан керісінше. Нарыта тауарларды ажетсіну ашалай нысанда крсетіледі жне ашалай аражатпен амтамасыз етіледі. Сранысты млшері халыты ашалай табысыны денгейіне жне ндірушілерді ендіріс рал-жабдыын сатып алуа блетін сомасына, сондай-а ттынушыларды таламына немесе артышылытарына, нарытаы сатып алушыларды санына, ттынушыларды ашалай табысына, сабатас тауарлар- ды баасына, ттынушыларды болашатаы баа мен табыса катысты мітіне байланысты. Сраныс тауар ндірісіні клемі мен рылымын айындайды, яни тек ттыным деп танылан нрсе ана ндіріледі. Факторды шекті табыстылыы факторды клемімен бірге оны баасын да анытайды. осымша алынатын тсім факторды осымша бірліктерін тартуы бойынша шыындарды жапанша, фирма ндіріс факторларыны осымша бірліктерін пайдаланады. Жалаы немесе пайыз ебекті немесе капиталды шекті табыстылыына те болан стте фирма ндіріс факторлар осымша бірліктерін тартуын тотатады. Наыз бсекелес жадайларда фирма ндіріс факторларды шекті табыстылыы шекті шыындара те болуына мтылады